Jeżeli kupiliśmy już ekspres ciśnieniowy to jesteśmy w połowie drogi do cieszenia się pyszną, aromatyczną kawą. Dobry sprzęt do parzenia kawy to solidna podstawa. Jednak, aby w pełni wykorzystać jego potencjał, powinniśmy wyposażyć swój zestaw w naprawdę dobrą jakościowo kawę.
Ostateczny wybór konkretnej kawy do ekspresu ciśnieniowego będzie zależał w ogromnej mierze od naszych osobistych preferencji, upodobań i gustów smakowych. Może zdarzyć się też tak, że dopiero któraś z kolei kawa okaże się strzałem w dziesiątkę. Jednak oprócz kierowania się własnym podniebieniem, warto poznać chociaż z grubsza tajniki świata kawy. Dzięki temu bogata oferta rynku kawowego przestanie być dla nas kompletnym chaosem, a wybór kawy będzie prostszy.
Jeśli już zainwestowaliśmy w ekspres ciśnieniowy, szkoda byłoby oszczędzać na kawie. Żeby uznać zakup ekspresu za udany, kawa powinna być najlepszej jakości. Co się składa na dobrą kawę, opowiemy w następnej części tekstu, a teraz skupimy się na rzeczach związanych bardziej z doborem kawy pod ekspres ciśnieniowy.
Żeby wykorzystać w pełni możliwości ekspresu ciśnieniowego, powinniśmy zwrócić szczególną uwagę na proces mielenia kawy. Po pierwsze, ważne, aby kawa została zmielona bezpośrednio przed parzeniem – dzięki temu nie straci smaku i aromatu. To oznacza, że powinniśmy kupić kawę ziarnistą. Po drugie, ważny jest sposób mielenia ziaren. Najprościej będzie, jeżeli posiadamy ekspres ciśnieniowy z wbudowanym młynkiem. Zmieli on odpowiednią ilość ziaren na optymalną grubość. W innym przypadku, kiedy ekspres nie jest wyposażony w młynek, powinniśmy kawę zmielić samodzielnie w osobnym sprzęcie. Najlepszy do tego zadania będzie młynek żarnowy, dzięki któremu ziarna nie nagrzeją się tak, jak w przypadku młynków z ostrzami, a więc nie stracą aromatu. Dodatkowo dzięki ziarnom ziarna zetrą się jednolicie. Po trzecie, niezależnie od tego, czy mamy ekspres ciśnieniowy z młynkiem czy osobny młynek, prawdopodobnie możemy samodzielnie ustawić na sprzęcie grubość mielenia ziaren. Chociaż kawę do ekspresu ciśnieniowego poleca się mielić bardzo drobno, możemy ustawić grubość według swoich preferencji. Pamiętajmy jednak, że zbyt drobne zmielenie spowoduje wrażenie przepalenia, a espresso będzie gorzkie i ostre. Z kolei zbyt grubo zmielone ziarna sprawią, że kawa będzie rozwodniona, z cienką, beżową pianką, która bardzo szybko opadnie, zamiast być kremowa, gęsta i trzymająca się nawet przez 5 minut.
W takim razie jaka kawa do ekspresu ciśnieniowego? Jeśli posiadamy sprzęt z wbudowanym młynkiem, lepiej unikać ziaren aromatyzowanych. Podczas mielenia z kawy wydzielają się olejki eteryczne, które osiadają na częściach ekspresu, przez co mogą doprowadzić do jego uszkodzenia. Jeżeli uwielbiamy kawy smakowe i nie wystarcza nam naturalny aromat ziaren, skorzystajmy z doprawienia kawy po jej zaparzeniu za pomocą przeznaczonych do tego celu syropów smakowych albo przypraw, np. korzennych.
Jedno, to wiedzieć jakiej kawy się wystrzegać. Drugie, to wiedzieć jaką kawę w takim razie wybrać. W wielu kwestiach to ekspres ciśnieniowy odpowiada za powstanie dobrej kawy. Skoro to on zajmuje się praktycznie całym procesem, a nam zostaje właściwie tylko kupno odpowiednich ziaren, skupmy się na tym, co to w ogóle oznacza dobra ziarnista kawa.
Wiadomo, że to, jaka kawa nam zasmakuje, jest kwestią bardzo subiektywną. Jednak są obiektywne wskaźniki, które pozwolą nam stwierdzić, jaka kawa faktycznie jest dobra, nie tylko w smaku, ale przede wszystkim jakościowo. Poniżej przedstawiamy kilka z nich.
Wymienia się dwa podstawowe rodzaje kawy ziarnistej: arabikę i robustę. Jednak to arabika uważana jest za najbardziej aromatyczną kawę, która posiada intensywne walory smakowe. Robusta jest bardziej ziemista, torfowa i cięższa w smaku. Natomiast zawiera nawet dwukrotnie więcej kofeiny niż arabika. Z kolei Arabika jest droższa – wynika to z bardziej restrykcyjnych warunków uprawy. Często oba rodzaje kawy są ze sobą mieszane. Aby mieszanki pozostały najlepsze jakościowo, poleca się wybierać takie, które zawierają co najmniej 70% arabiki.
Ten sam rodzaj kawy, arabika lub robusta, uprawiany w innych częściach świata, będzie miał różny smak i aromat. Wpływ na to mają warunki, w jakich dojrzewają ziarna kawowca, m.in. rodzaj gleby, poziom nasłonecznienia, temperatura i wysokość nad oziomem morza. Im wyżej w górach jest uprawiana kawa, tym głębszy aromat, szlachetniejszy smak i wyższa kwasowość ziaren (nie mylić z kwaśnością). Znawcy kawy potrafią określić jej walory smakowe m.in. na podstawie miejsca jej uprawy. Im dokładniej będzie opisana lokalizacja, tym łatwiej opisać smak i aromat kawy.
Najczęściej wyróżniamy trzy stopnie palenia:
Do ekspresu ciśnieniowego poleca się kawy ciemniejsze.
Bariści uznają okres trzech miesięcy, jako czas od daty paleni, w którym kawa powinna zostać spożyta, aby wyciągnąć z niej jak najwięcej walorów smakowych i aromatów. Nie oznacza to jednak, że dobra jakościowo kawa ziarnista, jeśli będzie spożyta po tym czasie, będzie kawą niedobrą.